Cancer3.AITerapie nowotworówTerapie celowane › Przeciwciała monoklonalne

Przeciwciała monoklonalne

Przeciwciała monoklonalne to wytwarzane laboratoryjnie białka odpornościowe, zaprojektowane tak, by przyłączać się do jednego, ściśle określonego celu na komórkach nowotworowych. Zależnie od celu mogą oznaczać komórki nowotworowe do zniszczenia przez układ odpornościowy, blokować sygnały wzrostu na powierzchni komórki albo doprowadzać komórki odpornościowe do bezpośredniego kontaktu z nowotworem. Podaje się je we wlewach; częste są objawy grypopodobne, możliwe są też rzadsze, ale poważne powikłania.

Jak działa

Przeciwciała to białka, którymi układ odpornościowy zwykle rozpoznaje intruzów. Przeciwciała monoklonalne to kopie jednego przeciwciała, wytwarzane w laboratorium tak, aby wszystkie wiązały ten sam cel — na przykład białko obecne na powierzchni komórek nowotworowych. Przeciwciała "nagie" działają samodzielnie, bez dołączonego leku ani substancji promieniotwórczej. Po związaniu się z celem przeciwciało może działać na kilka sposobów. Rytuksymab przyłącza się do białka CD20 na komórkach chłoniaka i oznacza je, dzięki czemu układ odpornościowy łatwiej je rozpoznaje i niszczy. Inne przeciwciała blokują receptory, przez które guz odbiera sygnały wzrostu. Jeszcze inne, jak blinatumomab, jednym ramieniem chwytają komórkę nowotworową, a drugim limfocyt T (komórkę odpornościową), zbliżając je do siebie tak, by limfocyt mógł zniszczyć komórkę nowotworową. Do opisywanych działań niepożądanych należą odczyny w miejscu wkłucia, gorączka, dreszcze i zmęczenie, a rzadziej reakcje alergiczne czy zespół uwalniania cytokin.

Stosowana w

Żołądek C16

trastuzumab dołączony do chemioterapii to standard w zaawansowanym raku HER2-dodatnim

Raki inwazyjne piersi C50

przeciwciała anty-HER2 (np. trastuzumab) to standard w raku HER2-dodatnim

Jelito grube, odbytnica, kanał odbytu C18-C21

przeciwciała anty-EGFR przy prawidłowym genie RAS oraz bewacyzumab to uznane uzupełnienie chemioterapii

Źródła

  1. NCI — Monoclonal Antibodies ↗
  2. NCI — Targeted Therapy to Treat Cancer ↗