Terapia CAR-T

Limfocyty T pobiera się z krwi pacjenta, a w laboratorium wprowadza się do nich gen, dzięki któremu na swojej powierzchni wytwarzają chimeryczny receptor antygenowy (CAR). Receptor ten pozwala limfocytom przyczepić się do wybranego białka na komórkach nowotworowych — na przykład CD19 na komórkach białaczek i chłoniaków albo BCMA na komórkach szpiczaka — i je zaatakować. Namnożenie wystarczającej liczby komórek trwa około 2–8 tygodni; w tym czasie pacjent zwykle otrzymuje chemioterapię, która usuwa część dotychczasowych komórek odpornościowych, dzięki czemu podane później komórki CAR-T działają skuteczniej. Zmodyfikowane limfocyty podaje się następnie z powrotem do organizmu we wlewie dożylnym. Ponieważ miliony pobudzonych limfocytów T mogą zadziałać jednocześnie, terapia może wywołać zespół uwalniania cytokin — gorączkę, spadek ciśnienia i duszność spowodowane nagłym wyrzutem zapalnych cząsteczek sygnałowych; przebieg jest zwykle łagodny, ale bywa zagrażający życiu, dlatego leczenie prowadzą doświadczone ośrodki. Komórki CAR-T mogą też niekiedy rozpoznawać zdrowe komórki noszące docelowe białko. Pokrewną metodą jest terapia TIL, w której zamiast modyfikacji genetycznej namnaża się limfocyty pobrane bezpośrednio z guza; pierwszy produkt TIL, lifileucel, został zarejestrowany w zaawansowanym czerniaku.